Τίρυνθα

Στο δρόμο που συνδέει το Ναύπλιο με το Άργος πάνω σε λόφο δίκορφο δεσπόζει αιώνια κι ακατάληπτη η ακρόπολη της Αρχαίας Τίρυνθας, μια από τις σημαντικότερες ακροπόλεις που συνδέεται με πολλούς μυθικούς ήρωες. Πρωτοκατοικήθηκε τη Νεολιθική εποχή, όπως μαρτυρούν κεραμικά ευρήματα, την εποχή του Χαλκού χτίστηκαν αψιδωτά κτίρια γύρω από γιγαντιαίο μυστηριακό κυκλικό οικοδόμημα, ενώ τέλος στην Υστεροελλαδική περίοδο οικοδομήθηκαν τα περίφημα «Κυκλώπεια τείχη» που περιέκλειαν την Ακρόπολη. Εδώ ο επισκέπτης θα δει το τοιχογραφημένο ανάκτορο, τις κυκλώπειες σήραγγες, το δωμάτιο λουτρού, το δυτικό προμαχώνα, το μικρό μέγαρο και την εντυπωσιακή σκάλα διαφυγής. Η αίσθηση του «ωραίου» αυτής της ακρόπολης πιστοποιείται και από τοιχογραφίες, κεραμικά και χάλκινα ευρήματα που εκτίθενται στα Μουσεία Ναυπλίου κι Αθηνών.

Πάνω στο δρόμο που οδηγεί από το Ναύπλιο στο Άργος, χτισμένη σ’ ένα βραχώδες ύψωμα 18μ. προβάλλει επιβλητική η «τειχιόεσσα» σύμφωνα με τον Όμηρο ακρόπολη της Τίρυνθας, η αρχαιότερη απ’ όλες τις μυκηναϊκές ακροπόλεις. Ακόμα κι ο Παυσανίας έμεινε έκθαμβος μπροστά σε τούτο το μεγαθήριο. Σύμφωνα με το μύθο την πόλη ίδρυσε ο Αργείος πρίγκηπας Προίτος, που μετά από διαμάχη με τον αδερφό του, Ακρίσιο πήγε στη Λυκία κι από εκεί γύρισε φέρνοντας μαζί του τους Κύκλωπες που θεμελίωσαν αυτά τα πελώρια τείχη. Άλλος μύθος θέλει τον Τίρυνθα, εγγονό του Δία ως ιδρυτή. Με τον τόπο αυτό συνδέονται και οι μυθικοί ήρωες Βελλερεφόντης, Περσέας, και ο ημίθεος Ηρακλής που από εδώ ξεκίνησε για τους δώδεκα άθλους του.

Πρωτοκατοικήθηκε στη Νεολιθική εποχή και παρέμεινε αδιάλειπτα σε χρήση ως και την Ύστερη Αρχαιότητα. Η θέση της ήταν στρατηγικής σημασίας μιας και έλεγχε μεγάλη έκταση της πεδιάδας και τις διαβάσεις προς Άργος, Μυκήνες, Ναύπλιο κι Επίδαυρο. Την Πρώιμη Εποχή του Χαλκού χτίστηκαν αψιδωτά κτίρια γύρω από γιγαντιαίο μυστηριακό κυκλικό οικοδόμημα. Η μεγάλη ακμή της ωστόσο, συνδέεται με τη Μυκηναϊκή εποχή οπότε και οικοδομήθηκαν τα περίφημα «Κυκλώπεια τείχη» και τα περισσότερα κτίρια. Τότε ανέπτυξε εμπόριο κι αποτέλεσε σημαντικό κέντρο της περιοχής. Στους κλασικούς χρόνους η Τίρυνθα άρχισε να παρακμάζει και το 468 π.Χ. καταστράφηκε από το Άργος.

Από αυτόν τον αρχαιολογικό χώρο, ο οποίος εντάσσεται επισήμως στα μνημεία παγκόσμιας κληρονομιάς της UNESCO, πέρασαν πολλοί αρχαιολόγοι και με ευλάβεια έσκαψαν τα χώματα για να ανακαλύψουν τα κρυμμένα μυστικά τους. Οι ανασκαφές ξεκίνησαν το 1884 από τους Schliemann και Dörpfeld και συνεχίστηκαν από τους Karo, Müller, Βερδελή και άλλους πολλούς.

Σήμερα σώζονται λίγα απομεινάρια της νεολιθικής εποχής. Τα περισσότερα που έχουν ανακαλυφθεί χρονολογούνται στα μυκηναϊκά χρόνια. Τοιχογραφίες που κάποτε κοσμούσαν τους τοίχους του ανακτόρου και πολλά σπάνια και πολύτιμα αντικείμενα καθημερινής και διακοσμητικής φύσης, σήμερα εκτίθενται στο Αρχαιολογικό Μουσείο Ναυπλίου και στο Εθνικό Αρχαιολογικό Μουσείο Αθηνών.

Ο επισκέπτης που περπατάει σ’ αυτή την ακρόπολη, αντιλαμβάνεται με ευκολία τους αρχαίους οικοδομικούς σχηματισμούς. Δύο είναι οι βασικοί σχηματισμοί, η Άνω Ακρόπολη με την ανατολική Πύλη και η Κάτω Ακρόπολη με τα ανακτορικά δώματα. Τα τείχη περιβάλλουν ολόκληρο το λόφο και δημιουργούν οχύρωση που περικλείει έκταση περίπου 20.000τμ. Το πάχος σε ορισμένα σημεία φτάνει μέχρι και τα 8μ. ενώ το σωζόμενο ύψος φτάνει τα 7μ.. Στην Κάτω Ακρόπολη ξεχωρίζουν δωμάτια στο εσωτερικό του τείχους, ενώ στη βορειοδυτική πλευρά της οι δύο προσβάσεις που οδηγούν στις υπόγειες πηγές νερού έξω από την Ακρόπολη, οι λεγόμενες «Σύριγγες» ή «Σήραγγες». Στα δυτικά της Άνω Ακρόπολης την προσοχή τραβούν ο προμαχώνας, η «Σκάλα» και η δυτική Πύλη εξόδου. Νοτιοανατολικά της Άνω Ακρόπολης ξεχωρίζουν οι λεγόμενες «Γαλαρίες», μακρόστενοι οξυκόρυφοι διάδρομοι που οδηγούν σε δώματα του τείχους. Στο κέντρο όλων δεσπόζουν επιβλητικά τα ανακτορικά συγκροτήματα, στο κέντρο των οποίων βρίσκεται το Μέγαρο και η μεγάλη περίστυλη Αυλή, ενώ τις εντυπώσεις κλέβει το δωμάτιο των αρχαίων λουτρών.

Πέραν της Ακρόπολης, λίγα χιλιόμετρα παρακάτω, στο λόφο του «Προφήτη Ηλία» βρίσκεται μυκηναϊκός θολωτός τάφος και λίγο παραπέρα ένας δεύτερος θαλαμωτός.

Πληροφορίες

Τηλέφωνο: 27520 22657

Ώρες λειτουργίας: Θερινό: 08:30-20:00

Χειμερινό: 08:30-15:00

Εισιτήριο: Ολόκληρο 3 ευρώ, Μειωμένο 2 ευρώ